De gedrukte editie van deze titel is uitverkocht en wordt niet meer herdrukt.
H.T. Waterbolk (*Havelte 1924) was van 1954 tot 1987 hoogleraar in de Prehistorie en Germaanse archeologie aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij was de opvolger van Prof. dr. A.E. van Giffen (1884-1973), de oprichter van het Biologisch-Archaeologisch Instituut, thans het Groninger Instituut voor Archeologie.
In Veranderend verleden. Mijn zoektocht naar structuur in onze voorgeschiedenis schetst hij in opeenvolgende hoofdstukken zijn jeugd in het landelijke Havelte, zijn studie biologie aan de RUG, de ‘overstap’ naar de archeologie, zijn uitdijende werkveld gedurende zijn jaren als hoogleraar en ten slotte zijn werkzaamheden tijdens de meer dan drie decennia na zijn pensionering. Uit alles blijkt zijn grote en blijvende liefde voor de biologie, vanaf zijn lidmaatschap van de Nederlandse Jeugdbond voor Natuurstudie, zijn plantensociologisch onderzoek, zijn vroege beschrijvingen van natuurterreinen in zijn geboortedorp en zijn proefschrift over pollenanalytisch onderzoek van grafheuvels tot zijn adviserende rol bij natuurbeherende organisaties in de periode van zijn emeritaat. Het boek belicht ook de archeologische thema’s die hem decennialang bezighielden: de ontwikkeling van het cultuurlandschap, de structuur van de Drentse dorpen en de ontwikkeling van het woonstalhuis vanaf de Bronstijd tot in de Hoge Middeleeuwen. Ook de Affaire Vermaning – waarover hij eerder Scherpe stenen op mijn pad (2003) schreef – komt uitgebreid aan de orde. Deze vervalsingszaak heeft hem na 1975 nooit meer losgelaten, wat ook gezegd kan worden van zijn relatie met zijn leermeester en voorganger Van Giffen.
Het boek bevat veel illustraties die nooit eerder gepubliceerd zijn.
TEN GELEIDE 4
INLEIDING
Van de biologie naar de archeologie 7
HOOFDSTUK 1
Jeugd in Havelte (1924-1942) – Konijnenbergen en Meeuwenveen 13
HOOFDSTUK 2
Studie, huwelijk en promotie (1942-1954) – Eiken-Berkenbossen en Blauwgraslanden 41
HOOFDSTUK 3
Leerjaren als hoogleraar (1954-1960) – Wapse-Geleen-Wijster 79
HOOFDSTUK 4
Aan het werk (1960-1987) – Tussen Hunze en Eufraat 115
HOOFDSTUK 5
Nog allerlei te doen (1987-2019) – In de extra-tijd 195
SLOTWOORD
Een vak in ontwikkeling 235
BIJLAGEN
1. Het Brandeveen en omgeving (1944) 242
2. Rapport omtrent de wetenschappelijke betekenis van het heidegebied van Havelte (1947) 245
3. In memoriam Roelof Horreüs de Haas (1988) 252
4. Toespraak bij het afscheid van prof. dr. A.E. van Giffen (1954) 254
5. Toespraak bij het afscheid van A. Meijer (1985) 258
6. Toespraak bij de opening van de tentoonstelling Vondsten uit Verleden Land in het Groninger Museum (1982) 263
7. Toespraak bij de promotie van dr. H. Fokkens (1991) 266
8. Toespraak bij de promotie van dr. D. Stapert (1992) 269
9. Toespraak bij het afscheid van prof. dr. V. Westhoff als voorzitter van de NWC (1986) 272
10. Toespraak bij de onthulling van het academieportret (2012) 277
Geciteerde literatuur 280
Illustratieverantwoording 285
Register personen 286
Register geografie 289
Bibliografie H.T. Waterbolk 292
Tot stand gekomen promoties 304
